Genel terimleri

Genel alanındaki 16 sigorta terimi, alfabetik sırayla.

B 1 terim

Brüt primGross premium: Brüt prim, sigorta ettirenin poliçe için ödediği ve net prime BSMV, yangın sigortası vergisi, Güvence Hesabı katılma payı gibi yüklerin eklenmesiyle bulunan toplam tutardır. Sektör istatistiklerinde ise reasürans payı düşülmeden önce yazılan primi ifade eder.

Ek teminatAdditional (optional) cover: Ek teminat, bir sigorta poliçesinin ana teminatına ek prim karşılığında eklenen ve ayrıca kararlaştırılmadıkça poliçe kapsamına girmeyen ilave güvencedir. Konutta hırsızlık ve dahili su, kaskoda hukuksal koruma ve deprem bu şekilde eklenir.

Hukuksal korumaLegal expenses insurance: Hukuksal koruma, sigortalının taraf olduğu hukuki uyuşmazlıklarda dava, icra ve tahkim giderleri ile avukatlık ücretini poliçede belirlenen limite kadar karşılayan bir teminattır; motorlu araç, sürücü, taşınmaz mal ve kişi-aile alanlarında ayrı ayrı verilebilir (Hukuksal Koruma Sigortası Genel Şartları A.1-A.2).

KoasüransCoinsurance: Koasürans, büyük bir rizikonun tek bir poliçe ve tek bir prim üzerinden birden fazla sigorta şirketi arasında önceden belirlenen paylarla paylaşılmasıdır; sigortalıya karşı işlemleri genellikle lider şirket yürütür.

LehtarBeneficiary: Lehtar, can sigortalarında sözleşmeye taraf olmamakla birlikte sözleşme lehine yapılan ve riziko gerçekleştiğinde sigorta tazminatını sigortacıdan isteme hakkı bulunan kişidir (Bilgilendirme Yönetmeliği md. 4).

MuafiyetDeductible: Muafiyet, hasarın poliçede kararlaştırılan tutar veya oran kadar kısmının sigortacı tarafından ödenmeyip sigortalıda kalmasıdır. Tenzili muafiyette bu tutar her hasardan düşülür; zorunlu deprem sigortasında (DASK) muafiyet her hasarda sigorta bedelinin %2'sidir.

Net primNet premium: Net prim, poliçede BSMV ve Güvence Hesabı katılma payı gibi vergi ve fon yükleri eklenmeden önceki prim tutarıdır; bu yükler net prim üzerinden hesaplanır. Şirket finansal tablolarındaki net yazılan prim ise brüt primden reasüröre devredilen payın düşülmesiyle bulunur.

PrimPremium: Prim, sigortacının riski üstlenmesi karşılığında sigorta ettirenin ödediği bedeldir. Aksine sözleşme yoksa peşin ve nakden ödenir; sigortacının sorumluluğu da primin veya ilk taksidin ödenmesiyle başlar (TTK md. 1421, 1430).

RizikoRisk: Riziko, sigorta sözleşmesiyle güvence altına alınan ve gerçekleşmesi hâlinde sigortacının tazminat veya bedel ödeme yükümlülüğünü doğuran tehlike ya da olaydır (TTK md. 1401).

Sigorta bedeliSum insured: Sigorta bedeli, poliçeye yazılan ve sigortacının sorumluluğunun üst sınırını gösteren tutardır (TTK md. 1461). Bedel, sigortalı malın gerçek değeri olan sigorta değerinden düşükse eksik sigorta, yüksekse aşkın sigorta doğar.
Sigorta değeriInsurable value: Sigorta değeri, sigortalanan menfaatin tam değeridir (TTK md. 1460); eksik ve aşkın sigortanın ölçütü olarak rizikonun gerçekleştiği andaki bu değer esas alınır. Sigorta bedeli bu değerin altında kalırsa eksik sigorta, üstüne çıkarsa aşkın sigorta doğar.
Sigorta ettirenPolicyholder: Sigorta ettiren, sigortalının menfaatini sigortacı nezdinde güvence altına almak üzere sigortacıyla sigorta sözleşmesini kuran ve primi ödemekle yükümlü kişidir (Sigorta Sözleşmelerinde Bilgilendirmeye İlişkin Yönetmelik md. 4).
SigortalıInsured: Sigortalı, zarar sigortalarında menfaati teminat altına alınan, can sigortalarında ise üzerinde rizikonun gerçekleşme ihtimali bulunan kişidir (Sigorta Sözleşmelerinde Bilgilendirmeye İlişkin Yönetmelik md. 4).
SürprimPremium loading: Sürprim, sigortacının standart tarife priminin üzerine, sigortalının taşıdığı ek risk nedeniyle uyguladığı ilave tutardır. Sağlık sigortasında mevcut hastalık, hayat ve ferdi kaza sigortasında yanlış beyan veya risk artışı gerekçesiyle alınabilir.

TeminatCoverage: Teminat, sigortacının poliçe karşılığında üstlendiği ve belirli bir rizikonun gerçekleşmesi hâlinde tazminat veya bedel ödemeyi kapsayan güvencedir. Kapsamı, istisnaları ve limitleri genel şartlarla ve poliçe özel şartlarıyla belirlenir.
Teminat dışı hallerExclusions: Teminat dışı haller, bir sigorta poliçesinin hiçbir koşulda karşılamadığı ve genel şartlarda ayrıca sayılan rizikolardır. Bu hâllerde tazminat hiç ödenmez; bu yönüyle tazminatın yalnızca belirli bir payının sigortalıda kaldığı muafiyetten farklıdır.