Net prim nedir?
Net prim, poliçede BSMV ve Güvence Hesabı katılma payı gibi vergi ve fon yükleri eklenmeden önceki prim tutarıdır; bu yükler net prim üzerinden hesaplanır. Şirket finansal tablolarındaki net yazılan prim ise brüt primden reasüröre devredilen payın düşülmesiyle bulunur.
Net primden ödenecek tutara: trafik ve kasko örneği
Poliçedeki net prim, sigortacının riski üstlenmesi için belirlediği fiyattır; acenteye ödenen komisyon da bu tutardan karşılanır. Vergi ve fon yükleri net primin üzerine eklenir ve sigorta ettirenin ödediği brüt prim ortaya çıkar. Net primi 10.000 TL olan iki poliçenin dökümü:
| Kalem | Trafik sigortası (TL) | Kasko (TL) |
|---|---|---|
| Net prim | 10.000 | 10.000 |
| BSMV, %5 | 500 | 500 |
| Güvence Hesabı katılma payı, %2 | 200 | — |
| Karayolları Trafik Kanunu md. 91 payı, %5 | 500 | — |
| Ödenecek toplam | 11.200 | 10.500 |
Kaynak: 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu md. 28 ve 31, Bakanlar Kurulu Kararı 98/11591 md. 1/f; 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu md. 14/3; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu md. 91.
Trafik poliçesinde ödenen tutar net primin 1,12 katıdır. Tersinden hesapta ödenen tutar 1,12’ye bölünür: 22.400 TL ödenen trafik poliçesinin net primi 20.000 TL’dir. Başka branşlar için net–brüt prim hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
Vergi ve katılma paylarının hesaplandığı tutar olarak net prim
Poliçeye eklenen her yükün dayanağı ve hesap tabanı kanunda yazılıdır:
- BSMV: sigorta işlemlerinde verginin matrahı poliçede yer alan prim tutarıdır; aracılara ödenen komisyon indirilemez, BSMV’nin kendisi matraha dahil edilmez (6802 sayılı Kanun md. 31). Oran, diğer banka ve sigorta muamelelerinde %5’tir (98/11591 sayılı Karar md. 1/f).
- Güvence Hesabı katılma payı: zorunlu sorumluluk sigortalarında sigorta ettirenden safi primin %2’si alınır; şirketler de tahsil ettikleri primlerin %1’i oranında pay öder. Oranlar yarısına kadar indirilebilir, iki katına kadar artırılabilir veya maktu belirlenebilir (5684 sayılı Kanun md. 14/3). Hesabın işleyişi Güvence Hesabı sayfasında anlatılır.
- Trafik sigortası payı: sigorta yaptıranların ödeyeceği primin %5’i, tahsil edildiği ayı izleyen ayın 20’sine kadar İçişleri Bakanlığı Merkez Saymanlığı hesabına yatırılır (2918 sayılı Kanun md. 91).
- Yük eklenmeyen poliçeler: hayat, sağlık ve emeklilik sözleşmeleri, ihracata ait nakliyat, reasürans ve zirai sigortalar BSMV’den istisnadır (6802 sayılı Kanun md. 29). Zorunlu deprem sigortası primi her türlü vergi, resim ve harçtan muaftır (ZDS Genel Şartları C.1).
Finansal tablolarda net yazılan prim ve reasürans payı
Şirket kâr-zarar tablosunda “yazılan primler (net)”, brüt yazılan primden reasüröre devredilen primlerin ve trafikte Sosyal Güvenlik Kurumuna aktarılan primlerin düşülmesiyle bulunur. Bu kullanımda net prim vergiyle değil, riskin şirkette kalan kısmıyla ilgilidir.
| Branş, 2025 | Brüt yazılan prim (milyar TL) | Reasüröre devredilen (milyar TL) | SGK’ya aktarılan (milyar TL) | Net yazılan prim (milyar TL) | Net ÷ brüt |
|---|---|---|---|---|---|
| Kasko | 147,6 | 5,3 | 0 | 142,3 | %96,4 |
| Trafik | 262,1 | 25,0 | 24,1 | 212,9 | %81,2 |
| Yangın ve doğal afetler | 166,2 | 100,6 | 0 | 65,6 | %39,5 |
| Hayat dışı toplam | 1.044,5 | 253,1 | 24,2 | 767,2 | %73,4 |
| Hayat | 178,9 | 7,4 | 0 | 171,5 | %95,9 |
Kaynak: TSB 2025 Sektör Raporu, hayat ve hayat dışı branşların konsolide kâr-zarar hesapları (sigorta şirketleri, 31 Aralık 2025).
Yangın ve doğal afetler branşında reasüröre devredilen pay, brüt primin %60,5’ine ulaştı; kaskoda bu oran %3,6’da kaldı. Branşların prim üretimi seyri prim üretimi veri sayfasında izlenebilir.
Sık sorulan sorular
Net prim ile brüt prim arasındaki fark nedir?
Net prim vergi ve fon yükleri eklenmeden önceki tutardır; brüt prim bu yüklerin eklenmesiyle sigorta ettirenin ödediği toplamdır. Net primi 10.000 TL olan trafik poliçesinde BSMV, Güvence Hesabı katılma payı ve KTK payıyla ödenen tutar 11.200 TL olur.
Kasko poliçesinde net primin üzerine ne eklenir?
Kaskoda net prime %5 BSMV eklenir. Güvence Hesabı katılma payı ve Karayolları Trafik Kanunu md. 91 payı zorunlu trafik sigortasına özgüdür; 20.000 TL net primli kaskoda ödenecek tutar 21.000 TL'dir.
Acente komisyonu net primden düşülerek mi vergilendirilir?
Hayır. Sigorta işlemlerinde BSMV'nin matrahı poliçede yer alan prim tutarıdır ve aracılara ödenen komisyon bu tutardan indirilemez (6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu md. 31).
Şirket raporlarındaki net prim neyi gösterir?
Finansal tablolarda net yazılan prim, brüt yazılan primden reasüröre devredilen primlerin ve trafikte SGK'ya aktarılan primlerin düşülmüş hâlidir. TSB 2025 Sektör Raporu'na göre hayat dışı branşlarda 1.044,5 milyar TL brüt primin 767,2 milyar TL'si net kaldı.
İlgili terimler
- PrimPremium
- Prim, sigortacının riski üstlenmesi karşılığında sigorta ettirenin ödediği bedeldir.
- Brüt primGross premium
- Brüt prim, sigorta ettirenin poliçe için ödediği ve net prime BSMV, yangın sigortası vergisi, Güvence Hesabı katılma payı gibi yüklerin eklenmesiyle bulunan toplam tutardır.
- Azami prim (tavan prim)Maximum premium
- Azami prim, zorunlu trafik sigortasında SEDDK'nın il, araç grubu, kullanım şekli ve hasarsızlık basamağına göre belirlediği, şirketlerin üzerine çıkamayacağı üst prim sınırıdır; SBM tabloyu her ay günceller.
- Sigorta bedeliSum insured
- Sigorta bedeli, poliçeye yazılan ve sigortacının sorumluluğunun üst sınırını gösteren tutardır (TTK md.
- PoliçeInsurance policy
- Poliçe, sigorta sözleşmesinin taraflarını, teminatlarını, primini, süresini ve uygulanacak genel ve özel şartları gösteren, sigortacının yetkililerince imzalanıp sigorta ettirene verilen belgedir (TTK md.
