Sigorta tahkimi nedir?

Tahkim sistemine kimler başvurabilir: şirket üyeliği şartı

Sigorta Tahkim Komisyonu, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu md. 30 ile kurulmuş, sigorta sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıkları bağımsız hakemler eliyle çözen alternatif bir uyuşmazlık çözüm kurumudur. Sistem ihtiyaridir: sigortalı, ancak taraf olduğu sigortacının Sigorta Tahkim Sistemine üye olması hâlinde tahkim usulünden yararlanabilir. Şirketin üye olup olmadığı ve üyeyse komisyonun iletişim bilgileri, poliçede ayrıca belirtilir. Üyelik şartı yerine gelirse sigortalı, sigorta ettiren, lehtar ve trafik kazası gibi hâllerde zarar gören üçüncü kişiler de komisyona başvurabilir. Şirket tahkim sistemine üye değilse, sigortalının önündeki tek yol genel mahkemelerde dava açmaktır; bu nedenle poliçe alırken şirketin üyelik durumunu bilmek, olası bir uyuşmazlıkta hangi yolun izleneceğini önceden belirler.

Başvuru şartı: şirkete yazılı başvuru ve on beş iş günlük bekleme

Komisyona doğrudan başvurulamaz. 5684 sayılı Kanun md. 30/13 uyarınca, tahkime başvurudan önce ilgili sigorta şirketine gerekli başvuru yapılmış ve talebin kısmen ya da tamamen olumsuz sonuçlandığı belgelenmiş olmalıdır; şirketin başvuru tarihinden itibaren on beş iş günü içinde yazılı cevap vermemesi de başvuru için yeterlidir. Başvuru dilekçesine şirkete yapılan yazılı başvuru ile varsa verilen cevap, poliçe ve rizikonun gerçekleştiğini gösteren belgeler (kaza tespit tutanağı, ekspertiz raporu, fatura gibi) eklenir.

2026 başvuru ücret tarifesi

Başvuru ücreti, uyuşmazlık konusu tutara göre kademeli olarak belirlenir ve her yıl güncellenir. 16 Temmuz 2026’dan itibaren yürürlükte olan tarife şöyledir:

Kaynak: Sigorta Tahkim Komisyonu Başvuru Ücret Tarifesi, 16 Temmuz 2026’dan itibaren yürürlükte. Güncel tutarı tahkim başvuru ücreti hesaplama aracıyla kontrol edebilirsiniz.

Hakem kararına itiraz: on gün ve İtiraz Hakem Heyeti

Hakem kararları, uyuşmazlık tutarına bağlı parasal sınırlara göre kesin olabilir veya itiraza açık olabilir. İtiraza açık bir kararda taraflardan biri, kararın kendisine tebliğinden itibaren on gün içinde, bir defaya mahsus olmak üzere komisyon nezdinde itiraz edebilir; itiraz için de başvuru ücret tarifesindeki aynı ücret uygulanır. İtiraz, üç kişilik İtiraz Hakem Heyetine gönderilir ve heyet kural olarak belirli bir süre içinde karar verir. Tahkim yolu tükendikten sonra, kesinleşen kararlar icra edilebilir hâle gelir.

Tahkim yolu, zamanaşımı süresi içinde tüketilmelidir; süresi içinde şirkete başvuru yapılmaması veya komisyona geç başvurulması, sigortalının hakkını zamanaşımına uğratma riski taşır. Sigortacının, ödediği tazminat için üçüncü kişiye yönelttiği rücu talepleri de aynı komisyonun değil, kendi genel hükümlerinin ve gerekirse mahkemenin konusudur; tahkim yalnızca sigortalı, sigorta ettiren, lehtar veya zarar görenin sigorta şirketiyle olan uyuşmazlığını kapsar.

Tahkimin mahkemeye kıyasla getirdiği fark

Tahkim yolunda sigortalı, dava harcı, bilirkişi avansı gibi ayrı mahkeme giderleriyle uğraşmaz; yalnızca uyuşmazlık tutarına göre belirlenen tek bir başvuru ücretini öder ve dosya bağımsız hakemler tarafından incelenir. Bu yapı, özellikle küçük ve orta tutarlı uyuşmazlıklarda sigortalıya mahkemeye kıyasla daha az maliyetli bir yol sunar. Buna karşılık tahkim ihtiyari olduğundan, sigortalı dilerse hiç başvurmadan doğrudan dava açmayı da seçebilir; iki yol arasındaki tercih, uyuşmazlığın niteliğine ve tutarına göre değerlendirilir.