Özel sağlık sigortası nedir?
Özel sağlık sigortası (ÖSS), sigortalının SGK güvencesi aranmadan, sigorta süresinde hastalanması veya kazada yaralanması hâlinde tedavi giderlerini poliçedeki plan, teminat limiti ve ödeme yüzdesine göre karşılayan sağlık sigortasıdır.
ÖSS ile TSS arasındaki temel fark: SGK şartı
Özel sağlık sigortasını tamamlayıcı sağlık sigortasından ayıran şey SGK’nın ödemedeki rolüdür. ÖSS’de sigortalının SGK’da genel sağlık sigortalısı olması aranmaz; sigortacı, sigorta süresinde hastalanan veya kazada yaralanan kişinin tedavi giderini SGK’dan bağımsız olarak doğrudan üstlenir (Özel Sağlık Sigortaları Yönetmeliği md. 2). TSS’de ise ödeme, SGK’nın karşıladığı bedelin üzerine eklenir.
Her iki ürün de aynı yönetmeliğe tabidir; ancak seyahat sağlık sigortası ve hastalık sigortaları kapsam dışıdır (md. 2). ÖSS’den TSS’ye ya da tersine geçişte kazanılmış bekleme süresi ve garanti hakları SBM üzerinden bilgi aktarımıyla korunur.
ÖSS’de plan, limit ve ödeme yüzdesi nasıl işler?
Yönetmeliğin 9. maddesine göre plan; teminat kapsamını, teminat limitini ve şirketin ödeme yüzdesi ya da sigortalı katılım payını gösterir ve poliçeye açıkça yazılır. Piyasadaki planlar yatarak tedavi (ameliyat, yoğun bakım, oda-refakatçi) ve ayakta tedavi (muayene, tahlil, görüntüleme, reçeteli ilaç) olmak üzere iki ana teminat grubu üzerine kurulur; doğum, diş ve göz teminatları ayrıca eklenir.
| Plan unsuru | Poliçede gösterdiği | Sigortalı için sonucu |
|---|---|---|
| Teminat kapsamı | Yatarak, ayakta, doğum ve ek teminatlar | Plana yazılmayan gider ödenmez |
| Teminat limiti | Yıllık tutar veya kullanım adedi | Limit aşan kısım sigortalıda kalır |
| Ödeme yüzdesi | Faturanın şirketçe karşılanan payı | Kalan pay katılım payı olarak sizde kalır |
| Anlaşmalı kurum ağı | Doğrudan ödeme yapılan hastaneler | Ağ dışında farklı oran uygulanabilir |
Kaynak: Özel Sağlık Sigortaları Yönetmeliği md. 6, 7 ve 9 (RG 20.10.2025/33053).
Örnek: yıllık ayakta tedavi limiti 40.000 TL ve katılım payı %20 olan bir planda 8.000 TL’lik bir tetkik ve görüntüleme faturasının 6.400 TL’si şirketçe, 1.600 TL’si sigortalı tarafından ödenir; yıl içindeki toplam ayakta tedavi ödemesi 40.000 TL’yi aştığında kalan tutar tamamen sigortalıya kalır.
ÖSS’de bekleme süresi ve ömür boyu yenileme garantisi
ÖSS de TSS gibi bekleme süresi ve ömür boyu yenileme garantisi kurallarına tabidir. Yönetmeliğin 6. maddesine göre bekleme süresi yalnızca ilk sigorta döneminde uygulanır ve doğum teminatında en fazla 12 ay, diğer teminatlarda en fazla 6 aydır; aynı planla poliçe bitişini izleyen 1 ay içinde yenilenirse tekrarlanmaz. Şirket, 60 yaşını doldurmamış kişiye ömür boyu yenileme taahhüdü içeren sözleşme sunmak zorundadır (md. 7); taahhüt, aynı planla kesintisiz 3 yıl sigortalılık ve tazminat/prim oranının %80’in altında kalmasından daha ağır şartla sınırlanamaz.
Sağlık geçmişiniz nedeniyle şirket hastalık ek primi, özel limit veya katılım payı gibi araçları yalnızca ilk sözleşmede kullanabilir; garanti kazanıldıktan sonra ortaya çıkan hastalıklar için bu araçlar uygulanamaz (md. 7).
Türkiye’de ÖSS pazarı: 2025’te 121,9 milyar TL prim
TSB’nin direkt ve endirekt prim istatistiklerine göre özel sağlık branşı 2025’te 121.945,6 milyon TL prim üretti; bu, 2024’teki 81,1 milyar TL’ye göre nominal %50,3’lük bir artıştır. 2026’nın Ocak-Temmuz döneminde branş üretimi 96,5 milyar TL’ye ulaştı ve reel artış %2,6 oldu.
ÖSS, hayat dışı sigortacılıkta hastalık-sağlık ana branşının en büyük alt kalemidir ve TSS ile birlikte branşın 2025 toplam üretimini 211,9 milyar TL’ye taşımıştır. Plan seçimi, katılım payı ve ilave ücret ayrımına ilişkin ayrıntılar özel ve tamamlayıcı sağlık sigortası rehberinde yer alır; tazminat uyuşmazlığında izlenecek yol sigorta tahkimi maddesinde anlatılır.
Sık sorulan sorular
Özel sağlık sigortası ile tamamlayıcı sağlık sigortası arasındaki fark nedir?
ÖSS, SGK güvencesi aranmadan tedavi giderini doğrudan poliçedeki plana göre öder. Tamamlayıcı sağlık sigortası ise yalnızca SGK'lı kişilere yapılır ve SGK'nın ödediği bedelin üzerindeki ilave ücreti karşılar (Özel Sağlık Sigortaları Yönetmeliği md. 2).
ÖSS'yi SGK'sı olmayan biri de yaptırabilir mi?
Evet. ÖSS'de genel sağlık sigortalısı olma şartı aranmaz; şirketin risk kabul kuralları ve sağlık beyanınız sözleşmenin kapsamını belirler.
ÖSS'de anlaşmasız kurumda tedavi olursam ödeme yapılır mı?
Plana bağlıdır. Bazı planlar yalnızca anlaşmalı kurumlarda çalışır, bazıları anlaşmasız kurumdaki tedavi için faturaya dayalı ve daha düşük oranlı geri ödeme yapar; oran poliçede yazar.
ÖSS'de bekleme süresi ne kadar sürer?
SEDDK'nın Nisan 2026 rehberine göre üst sınır doğum teminatında 12 ay, diğer teminatlarda 6 aydır; 1 Ocak 2026'dan itibaren yalnızca ilk sigorta döneminde uygulanır (Yönetmelik md. 6).
Özel sağlık sigortası primi vergiden düşülür mü?
Evet. Kendiniz, eşiniz ve küçük çocuklarınız için ödenen prim, gelirin %15'i ve asgari ücretin yıllık tutarını (2026'da 396.360 TL) aşmamak kaydıyla gelir vergisi matrahından indirilir (GVK md. 63 ve 89).
İlgili terimler
- Tamamlayıcı sağlık sigortasıComplementary health insurance
- Tamamlayıcı sağlık sigortası (TSS), Sosyal Güvenlik Kurumu'nda (SGK) genel sağlık sigortalısı olan kişilere yapılan bir sağlık sigortasıdır; SGK'nın ödediği bedelin üzerindeki ilave ücreti ve poliçede yazılı SGK dışı giderleri karşılar.
- PoliçeInsurance policy
- Poliçe, sigorta sözleşmesinin taraflarını, teminatlarını, primini, süresini ve uygulanacak genel ve özel şartları gösteren, sigortacının yetkililerince imzalanıp sigorta ettirene verilen belgedir (TTK md.
- TeminatCoverage
- Teminat, sigortacının poliçe karşılığında üstlendiği ve belirli bir rizikonun gerçekleşmesi hâlinde tazminat veya bedel ödemeyi kapsayan güvencedir.
- Bilgilendirme formuInsurance information form
- Bilgilendirme formu, sigortacının sözleşme kurulmadan önce sigorta ettirene imza karşılığı vermek zorunda olduğu, teminatın kapsamını ve tarafların temel haklarını kısaca anlatan standart belgedir.
- Cayma hakkıRight of withdrawal
- Cayma hakkı, sigorta ettirenin kanunda veya sözleşmede öngörülen hâllerde, gerekçe göstermeksizin ve genellikle kısmi ya da tam prim iadesiyle sözleşmeden dönebilmesidir; süresi ve koşulları sigorta türüne göre değişir.
- Sigorta tahkimiInsurance arbitration
- Sigorta tahkimi, sigortalı ile sigorta şirketi arasındaki uyuşmazlıkların mahkeme yerine Sigorta Tahkim Komisyonu bünyesindeki bağımsız hakemler eliyle çözüldüğü, şirketin sisteme üye olmasına bağlı ihtiyari bir usuldür.